Tìm hiểu thêm về những thách thức trong chuỗi cung ứng do thiên tai gây ra và cách các nhà nhập khẩu và xuất khẩu có thể lập kế hoạch ứng phó một cách hợp lý.
Đã có nhiều bằng chứng cho thấy thiên tai ngày càng trở nên phổ biến và dữ dội hơn so với các thập kỷ trước. Điều này đúng cả ở Hoa Kỳ lẫn trên toàn thế giới, khi những biến đổi khí hậu toàn cầu đã dẫn đến số lượng thảm họa liên quan đến thời tiết tăng gấp năm lần trong 50 năm qua. Do tình trạng biến đổi khí hậu ngày càng trầm trọng, các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt như lũ lụt, hạn hán, bão, động đất, cháy rừng và nhiều hiện tượng khác sẽ ngày càng trở nên thường xuyên và cực đoan hơn.
Từ góc độ thương mại toàn cầu, đây là một vấn đề đáng lo ngại. Các hiện tượng thời tiết cực đoan có thể gây ra sự gián đoạn lớn đối với chuỗi cung ứng quốc tế, dẫn đến những vấn đề nghiêm trọng như thiếu hụt nguồn cung và chậm trễ trong giao hàng. Hiện nay hơn bao giờ hết, điều quan trọng là các nhà nhập khẩu và xuất khẩu trên toàn thế giới phải chuẩn bị cho những thảm họa này và xây dựng các chiến lược để giảm thiểu tác động của chúng đối với chuỗi cung ứng.
Dưới đây, chúng tôi sẽ đi sâu hơn vào các thách thức trong chuỗi cung ứng phát sinh do thảm họa liên quan đến thời tiết, cũng như cách các nhà nhập khẩu và xuất khẩu có thể lập kế hoạch phù hợp để đối phó với chúng.
Thiên tai ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng quốc tế như thế nào?
Thế giới của chúng ta đang kết nối chặt chẽ hơn bao giờ hết nhờ sự phát triển của toàn cầu hóa. Do đó, hầu hết chúng ta đều hiểu rõ cảm giác khi chuỗi cung ứng bị gián đoạn, ngay cả khi sự kiện gây ra gián đoạn đó diễn ra cách xa hàng nghìn dặm.
Một ví dụ điển hình là đợt hạn hán xảy ra tại Trung Quốc vào năm 2022, khi quốc gia này phải đối mặt với mùa hè khô hạn nhất trong 60 năm qua. Do hậu quả của đợt hạn hán này, mực nước sông Dương Tử – con sông lớn nhất châu Á và lớn thứ ba trên thế giới – đã giảm hơn 50% so với mức bình thường.
Tương tự như các thảm họa liên quan đến thời tiết khác, sự kiện này không chỉ gây ra những tác động tàn khốc đối với người dân địa phương, mà còn tạo ra hiệu ứng domino, gây gián đoạn chuỗi cung ứng trên toàn thế giới. Trong trường hợp này, mực nước thấp của sông Dương Tử đã tác động lớn đến sản xuất nông nghiệp của Trung Quốc và gây áp lực đáng kể lên nền kinh tế vốn phụ thuộc nặng nề vào thủy điện.
Điều này dẫn đến sự gia tăng nhu cầu điện, khiến các nhà máy trong khu vực phải chuyển nguồn điện sẵn có sang cung cấp cho người dân. Một số doanh nghiệp buộc phải tạm dừng hoạt động, trong khi sản xuất và vận chuyển các mặt hàng như thực phẩm, ô tô, pin, tấm pin mặt trời và nhiều mặt hàng khác bị chậm lại đáng kể. Và với việc Trung Quốc chiếm gần 30% tổng sản lượng sản xuất toàn cầu, người tiêu dùng và doanh nghiệp trên toàn thế giới bắt đầu cảm nhận được những tác động này.
Mặc dù đây chỉ là một ví dụ, nhưng nó cho thấy chuỗi cung ứng quốc tế có thể liên kết chặt chẽ và mong manh đến mức nào. Điều này cũng cho thấy tầm quan trọng của việc các nhà nhập khẩu, xuất khẩu và các bên liên quan khác cần có sẵn các kế hoạch ứng phó với những sự kiện như vậy. Dù là hàng xa xỉ đắt tiền như ô tô và thiết bị điện tử hay các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm, nước uống và thuốc men, những thảm họa này đều gây ra hiệu ứng domino ảnh hưởng đến mọi bên trong chuỗi cung ứng.
Kế hoạch ứng phó với gián đoạn chuỗi cung ứng dành cho nhà nhập khẩu và nhà xuất khẩu
Trong sự kiện này và các thảm họa liên quan đến khí hậu hoặc thời tiết tương tự, các nhà xuất khẩu phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt hàng hóa và lịch trình sản xuất bị trì hoãn cùng nhiều vấn đề khác, trong khi các nhà nhập khẩu gặp khó khăn trong việc đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng do chậm trễ trong vận chuyển. Ở các khâu sau trong chuỗi cung ứng, các doanh nghiệp phải đối mặt với tình trạng sản xuất chậm lại do thiếu nguyên liệu, trong khi người tiêu dùng phải chịu mức tăng giá đáng kể do tình trạng khan hiếm và nhu cầu cao đối với một số mặt hàng.
Điều này cho thấy thảm họa thời tiết và khí hậu có tác động tài chính đáng kể dọc theo toàn bộ chuỗi cung ứng quốc tế. Đối với các nhà nhập khẩu và xuất khẩu, việc các sự kiện này xảy ra trong mùa cao điểm vận chuyển (kéo dài từ giữa tháng 8 đến cuối mùa thu) có thể đặc biệt tàn phá.
Tại Hoa Kỳ, mùa cao điểm vận chuyển lại trùng với thời điểm trong năm mà các thảm họa liên quan đến thời tiết thường xảy ra nhất. Tuy nhiên, khác với hạn hán, nhiều hiện tượng thời tiết xảy ra đột ngột và khó dự báo trước. Để đảm bảo bạn luôn sẵn sàng, dưới đây là một số lời khuyên dành cho các nhà nhập khẩu và xuất khẩu nhằm giảm thiểu tác động tài chính từ thiên tai.
Đánh giá rủi ro và xây dựng kế hoạch ứng phó khẩn cấp.
Các nhà nhập khẩu và xuất khẩu cần xác định tất cả các tình huống khẩn cấp có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng, không chỉ giới hạn ở thảm họa thiên nhiên. Các doanh nghiệp cần hiểu rõ khả năng xảy ra của những sự kiện này cũng như mức độ nghiêm trọng khác nhau của chúng sẽ tác động như thế nào đến chuỗi cung ứng, khách hàng và tình hình tài chính của chính họ.
Ngoài ra, mỗi doanh nghiệp cần có các kế hoạch ứng phó khẩn cấp riêng biệt để sẵn sàng đối phó khi các tình huống khẩn cấp này xảy ra. Những kế hoạch này sẽ đảm bảo rằng bạn đã có sẵn các chiến lược và phương án hành động cụ thể trong trường hợp xảy ra các thảm họa thiên nhiên khác nhau.
Một số khía cạnh tiềm năng của các kế hoạch ứng phó khẩn cấp này có thể bao gồm:
- Thành lập đội ngũ quản lý khủng hoảng
- Thiết lập các kênh liên lạc khẩn cấp
- Thay đổi phạm vi bảo hiểm và phương thức thanh toán
- Sử dụng các tuyến đường và cơ sở lưu trữ thay thế
- Hợp tác với các đối tác thay thế
- Và nhiều hơn nữa.
Đa dạng hóa, giao tiếp và hợp tác.
Đa dạng hóa hoạt động kinh doanh có thể mang lại lợi ích to lớn trong việc giảm thiểu tác động của thiên tai. Lợi ích chính của việc có nhiều nhà cung cấp và khách hàng ở các thị trường khác nhau là giúp đảm bảo doanh nghiệp không phải phụ thuộc vào một nguồn duy nhất. Ngoài ra, điều này còn giúp họ xây dựng mối quan hệ và thúc đẩy sự hỗ trợ lẫn nhau trong thời kỳ khủng hoảng. Những mối quan hệ này cũng cho phép các nhà nhập khẩu và xuất khẩu thu thập thông tin và chia sẻ ý tưởng nhằm củng cố thêm các kế hoạch ứng phó khẩn cấp của họ.
Tuy nhiên, bất kể bạn có bao nhiêu đối tác và bên liên quan, hãy đảm bảo rằng tất cả các bên đều hiểu rõ kế hoạch của nhau nhằm giảm thiểu tác động của sự cố khẩn cấp. Giao tiếp nhất quán là yếu tố thiết yếu để tránh hoặc giảm thiểu mọi sự chậm trễ trong vận chuyển hàng hóa hoặc giao hàng. Trong trường hợp xảy ra chậm trễ do thiên tai, hãy đảm bảo rằng bạn nhận được thông tin và lịch trình cập nhật ngay khi có sẵn, đồng thời hành động một cách minh bạch khi truyền đạt cả hai thông tin này đến các bên liên quan.
Hãy xem xét các khía cạnh pháp lý và quy định.
Đối với các nhà nhập khẩu và xuất khẩu quốc tế, việc đối phó với các chính sách, luật lệ và quy định có thể phức tạp sẽ trở nên khó khăn hơn nữa trong thời gian xảy ra thiên tai. Sự gián đoạn chuỗi cung ứng bản thân nó đã có thể gây ra những tác động tài chính tiêu cực. Bạn không muốn làm trầm trọng thêm những tác động đó bằng cách phải chịu các chi phí bất ngờ từ thuế quan hoặc các khoản phạt do vi phạm quy định.
Các quy định và thủ tục hải quan cũng thay đổi khá thường xuyên. Ngoài việc nắm rõ các luật và quy định hiện hành, các doanh nghiệp cũng nên cập nhật kịp thời mọi thay đổi ngay khi chúng xảy ra. Điều này sẽ giúp tránh cả các khoản phạt bổ sung lẫn sự chậm trễ thêm, những yếu tố có thể ảnh hưởng nghiêm trọng hơn đến tình hình tài chính của bạn.
Hãy tận dụng các công cụ sẵn có.
Công nghệ mà các nhà nhập khẩu và xuất khẩu sử dụng đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo phản ứng hiệu quả trước thảm họa thiên nhiên hoặc sự kiện liên quan đến thời tiết. Ví dụ, việc sử dụng các nền tảng tích hợp chuỗi cung ứng tiên tiến sẽ mang lại khả năng theo dõi và kiểm soát toàn diện từ đơn đặt hàng ban đầu đến thanh toán cuối cùng. Các nền tảng này cho phép doanh nghiệp giám sát và quản lý dòng chảy hàng hóa theo thời gian thực, đồng thời thực hiện các điều chỉnh khi cần thiết, từ đó đảm bảo tính minh bạch toàn diện trong suốt quá trình. Ngoài ra, các nền tảng này còn hỗ trợ nhà nhập khẩu và xuất khẩu quản lý tài chính hiệu quả trong các tình huống khẩn cấp.
Giảm thiểu tác động của thiên tai có thể là một thách thức lớn, bởi vì không ai có thể dự đoán chính xác thời điểm và địa điểm xảy ra thiên tai. Tuy nhiên, thông qua việc lập kế hoạch phù hợp và giao tiếp liên tục, các nhà nhập khẩu và xuất khẩu có thể đặt mình vào vị thế tốt nhất có thể để vượt qua khó khăn.